นวัตกรรมและเทคโนโลยีที่ล้ำสมัย เสริมให้การเลี้ยงสัตว์ปีกในไทยพัฒนาไกลและมีมาตรฐาน

สัตว์ปีก ถือว่าเป็นแหล่งโปรตีนที่นิยมนำมาบริโภคกันอย่างแพร่หลาย ปัจจุบันมีการพัฒนาระบบและเทคโนโลยีในการเลี้ยงที่หลากหลายแตกต่างจากเดิมมาก ซึ่งเป็นการยกระดับคุณภาพผลผลิตจากสัตว์ปีกไม่ว่าจะเป็นไข่ หรือเนื้อ

....การเลี้ยงสัตว์ปีกในไทย....
สัตวแพทย์หญิง ณัฏฐิรา ลือโฮ้ง หน่วยงานสัตวแพทย์บริการด้านสัตว์ปีก บริษัท ซีพีเอฟ (ประเทศไทย) จำกัด (มหาชน) เล่าว่า อดีตประเทศไทยเน้นการเลี้ยงไก่สายพันธุ์พื้นเมืองเป็นหลัก เช่น ไก่อู่ ไก่ตะเภาและไก่แจ้ โดยเลี้ยงแบบปล่อยไม่มีการจัดการใด ๆ ภายหลังสงครามโลกครั้งที่ 1 เรื่องของโภชนาการ การบริโภคอาหารให้ครบทั้ง 5 หมู่เริ่มเป็นที่สนใจอย่างกว้างขวาง พร้อมกันนี้บุคลากรทางการแพทย์ของไทยได้มีการนำเอาองค์ความรู้เหล่านั้นมาประชาสัมพันธ์และส่งเสริมให้แก่ประชาชนชาวไทยอีกด้วย ทั้งนี้ ได้มีการชูไข่ไก่ให้เป็นแหล่งโปรตีนหลักของประเทศไทย หลังจากนั้นได้มีการเลี้ยงไก่ไข่ในเชิงธุรกิจมากยิ่งขึ้น
ภายหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 การเลี้ยงไก่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐบาลเพิ่มมากขึ้น มีการนำผู้เชี่ยวชาญจากต่างประเทศมาช่วยวางแผนการเลี้ยง ควบคุมโรค และมีการผลิตอุปกรณ์เลี้ยงไก่ในประเทศครั้งแรก
ต่างประเทศเริ่มมีการคิดค้นแหล่งโปรตีนที่มากกว่าไข่ไก่ จึงริเริ่มการเพาะพันธุ์ไก่ที่ตัวใหญ่ขึ้น แต่ยังคงรักษาต้นทุนให้เท่าเดิม ทำให้เกิดพันธุ์ไก่เนื้อ หรือ Broiler Chicken 
ปี 2500 ประเทศไทยเริ่มมีการนำเข้าสายพันธุ์ไก่เนื้อจากต่างประเทศ รวมทั้งมีการพัฒนาเทคโนโลยีในการเลี้ยงไก่สายพันธุ์ต่าง ๆ ซึ่งนั่นคือจุดเริ่มต้องของธุรกิจการเลี้ยงสัตว์ปีกที่ดำเนินมาจนถึงปัจจุบัน

....รูปแบบการเลี้ยงสัตว์ปีกให้ได้มาตรฐาน....
การเลี้ยงสัตว์ปีก ไม่ว่าจะเป็นนกกระทา เป็ด หรือไก่ มีรูปแบบการเลี้ยงที่คล้ายคลึงกัน ในเชิงธุรกิจมักนิยมเลี้ยงสัตว์ปีกในโรงเรือน ซึ่งมีการควบคุมอุณหภูมิภายใน มีระบบระบายอากาศ รวมทั้งมีอุปกรณ์การให้น้ำให้อาหารที่เหมาะสม และการดูแลที่ใกล้ชิด รวมทั้งมีการสนับสนุนมาตรฐานจากภาครัฐ อาทิ กรมปศุสัตว์ เข้ามากำกับดูแลให้มาตรฐานการเลี้ยงให้ทุกฟาร์มดำเนินการไปในทิศทางเดียวกัน

มีการสร้างมาตรฐาน GAP มาตรฐานการแบ่งแยกพื้นที่เลี้ยงสัตว์ออกจากพื้นที่พักอาศัยอย่างชัดเจน การทำความสะอาดบุคคล ยานพาหนะ หรืออุปกรณ์การเลี้ยง รวมทั้งการฉีดยาฆ่าเชื้อก่อนเข้าพื้นที่เลี้ยงสัตว์ ซึ่งมาตรฐานนี้สร้างขึ้นสำหรับฟาร์มสัตว์ปีกขนาดใหญ่ เพื่อควบคุมและป้องกันโรคในฟาร์ม และยกระดับมาตรฐานการเลี้ยงของเกษตรกรให้ดียิ่งขึ้น 
  
สำหรับฟาร์มสัตว์ปีกขนาดเล็ก กรมปศุสัตว์ได้มีระบบ Good Farming Management หรือ GFM เพื่อให้เกษตรกรที่เลี้ยงสัตว์ปีกแบบปล่อย หรือการเลี้ยงหลังบ้านมีมาตรฐานเพิ่มมากขึ้น โดยมีการสร้างโรงเรือนขนาดเล็กเพื่อไม่ให้สัตว์ปีกในฟาร์มสัมผัสกับสัตว์พาหะ ข้อดีของเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการ GFM คือ ได้ผลผลิตที่ดีขึ้นทำให้รายได้เพิ่มขึ้น ลดความเสี่ยงที่สัตว์จะป่วยกรณีเกิดโรคระบาด ได้สิทธิพิเศษอื่น ๆ อาทิ มาตรฐานปศุสัตว์ OK นอกจากนี้ยังมีมาตรฐานอื่น ๆ ที่สามารถนำมาปรับใช้ในฟาร์มสัตว์เลี้ยงของตนได้ เช่น การควบคุมการใช้ยาในฟาร์ม

 ....เทคโนโลยีสมัยใหม่ที่ใช้ในการเลี้ยงสัตว์ปีก....
เทคโนโลยีที่ใช้คือการพัฒนาเกษตรอัจฉริยะ (Smart Farm) ของบริษัทซีพีเอฟ คือ การนำข้อมูลการเลี้ยงต่าง ๆ มาวิเคราะห์เพื่อคาดการและทำนายสิ่งที่จะเกิดขึ้นในอนาคต เทคโนโลยีที่นำเข้ามาใช้คือ Controlled Temperature การควบคุมอุณหภูมิภายในโรงเรือน Food Control Sensor มีการใช้ระบบเซ็นเซอร์ในการให้อาหารและน้ำแก่สัตว์ในฟาร์ม Camera Weight Sensor การใช้กล้องในการคาดคะเนน้ำหนักสัตว์ปีกภายในโรงเรือน นอกจากนี้ยังมีระบบ Realtime farming ที่สามารถทราบอุณหภูมิ ความชื้น การให้น้ำและอาหารในฟาร์มแบบเรียลไทม์ ซึ่งควบคุมผ่านระบบอินเทอร์เน็ต อีกทั้งยังมีระบบ birdoo Digitizing Poultry ที่ประยุกต์จากกล้องสามมิติ ประมวลผลด้วยระบบ Ai เพื่อประเมินสภาพสัตว์เลี้ยงแบบรายวัน และระบบอื่น ๆ อีกมากมาย
อย่างไรก็ตามการเลี้ยงสัตว์ควรคำนึงถึงหลักสวัสดิภาพสัตว์ ยึดมั่นในหลักการ รวมทั้งเข้าใจความต้องการของสัตว์เลี้ยง อีกทั้งควรคำนึงถึงความปลอดภัยในเรื่องอาหารด้วย